Van de ene op de andere dag is er niet alleen duisternis gekomen over het gehele land, ook die waaiende kou is fris en fonkelnieuw. Wandelden we tot een paar dagen geleden nog door warme nazomermaanden met laat en loom licht, nu lijkt de wereld in een oogwenk gevallen te zijn voor het najaar.

En net als ieder jaar boezemt die herfst me ontzag in. Ontzag voor dat natuurlijke verval, voor die warmgekleurde en rijkversierde teloorgang. Ik ken geen krachtiger levensles dan dat van die vallende bladeren, zoals ze zich zo jolig en onbekommerd overgeven aan de aarde die hen in een oogwenk zal ontdoen van hun herkenbare individuele blaadjesbestaan. Met z’n allen zullen ze aarde worden. Ooit waren ze al stof en opnieuw zullen ze tot stof vergaan. Nog even en al die afzonderlijke blaadjes zijn voor ons wandelaars onachterhaalbaar zoek. Tegen die tijd zullen ze hun humushanden ineen geslagen hebben.
Soms zie ik dat de herfstbladeren tijdens hun dwarrelende val witte vlaggetjes uitsteken, zo offerbereid zijn ze met hun rood en bruin en pimpelpaars. Wat een mysterieus feest vindt daar midden in dat bos plaats. Ik voel me uitgenodigd.
Was ik maar een dagje op de Veluwe, mocht ik maar een paar vrije uren zwerven langs paddestoelen en kabouters en wuiven naar die giechelende herstblaadjes. Kon ik ook deze herfst maar even afkijken hoe diepgekleurd en uitbundig verval kan zijn.
Maar helaas, ik moet die mysterieuze uitnodiging afslaan, want ik dien een filosoof te interviewen over het grote belang van onze ratio. Ik moet een debat leiden over de vraag hoe we mensen met een verstandelijke beperking bij ons, intellectueel gelukten, kunnen betrekken. Inclusie noemen we dat.
En dan gebeurt er plotseling iets verschrikkelijks. Mijn goede vriend Serge valt tegen de grond en kan niet meer praten. Een herseninfarct. Van de ene op de andere seconde is een van de meest erudiete mannen die ik ken zijn denkvermogen kwijt. Zijn ratio, het centrum en houvast van zijn bestaan is zonder aanwijsbare oorzaak ineens volkomen verdwenen. En ook de helft van zijn lichaam weigert dienst. Plotseling is niets meer wat het al een halve eeuw leek. Dat wat Serge tot nu toe maakte wie hij was, is van zijn boom gewaaid. Zijn sportlijf weigert dienst en z’n gezonde verstand is er zomaar mee gestopt.
Serge houdt zich nu niet meer aan de door ons bedachte regels en brabbelt wartaal.
Zo is Serge zijn beste vriend plotseling ‘ mijn broertje’ gaan noemen. En omdat de waarheid nu eenmaal gezegd dient te worden, spreekt de psycholoog deze patient streng toe: ‘Wat u zegt is niet te volgen. Begrijpt u dat?’
Mijn hart bloedt. Want van dit deskundig vonnis van deze behandelheer raakt Serge in paniek. Voor zijn eigen idee praat hij namelijk helemaal geen wartaal.
Mijn broertje. Ik weet hoe belangrijk de broers van Serge voor hem zijn. Mijn broertje is een eretitel. Serge lijkt uiting te willen geven aan zijn liefde voor zijn beste vriend. Een man die weet dat hij zijn broeders hoeder is. Dus is hij Serges broertje.
Nu kan ik natuurlijk volhouden dat ik geen tijd heb voor de wartaal van Serge en voor het feest van de vallende bladeren. Maar ineens begrijp ik hoe onverstandig dat zou zijn. Ik voel me namelijk al een tijdje alleen en heb heimwee.
Ik wil meedoen aan de dans van het leven, maar heb de verkeerde kant uit gekeken.
Dus zeg ik alle afspraken af.
Serge beweegt zichzelf voort in zijn rolstoel. We zijn op het nippertje. Maar de bladeren wenken ons lachend. Er is op ons gerekend.