Dagblad Trouw-Mijn eerste baan
“Op mijn 23e, vers van het conservatorium, kon ik muziekles gaan geven in het hoger onderwijs. Maar mijn stage was een drama geweest. Havo 3 uit de gordijnen krijgen met Haydn en Mozart? Veel succes, ik liet ze liever hangen. Ik ging als muziektherapeut werken in een Joods bejaardencentrum en bij verstandelijk gehandicapte jongeren. Indrukwekkende ervaringen. Met de jongeren maakte ik hoorspelen. Gek doen met mongolen en dat opnemen op tape, iets leukers bestaat niet. Verbijsterend hoeveel creativiteit er dan los komt. Ze zijn anders maar niet minder getalenteerd. Helemaal fascinerend is het, wanneer ze om hun handicap heen leven en oplossingen zoeken voor dingen die ze niet kunnen of weten. Zo kwam een jongen verontwaardigd binnen met de opmerking: ‘Moet je kijken, ik heb net nieuwe schoenen, zit er een gat in. Moet ik al naar de slijter!’
Het troostte me dat we allemaal op elkaar leken. Als ik gek deed, zeiden zij ‘Annemiek, doe normaal’. Dat gaf me het gevoel erbij te horen. Ik probeer dat nu over te brengen wanneer ik interview op televisie. Mensen thuis laten denken: hé, dat heb ik ook, dus ik ben niet gek of stom.
Voor werken met Joodse bejaarden was ik eigenlijk te jong. In het centrum zaten veel Auschwitzoverlevers met kampnummers in hun arm getatoeëerd. Ik pakte eens voorzichtig een man bij zijn bovenarm en werd voor kampbeul uitgemaakt. Toch heb ik er genoten. We speelden Jiddische muziek en dansten. Muziek is hét medium om los te komen voor mensen die niet meer praten of zich niets meer herinneren, fantastisch.
Maar eigenlijk wilde ik voor de radio werken. Zondagsmiddags luisterde ik naar het programma Praten over muziek op Hilversum 4. Presentators Bert Blanken en Hans Onno van den Berg deden hele rare, humoristische dingen tijdens het draaien van klassieke muziek. Ze kropen in de rol van uitvoerenden en riepen bijvoorbeeld door de muziek van een pianospelend duo heen: schuif eens wat op, joh. Die verbeelding is aan geen grens gebonden en dat wilde ik ook, keten op Hilversum 4. Ik schreef een brief naar alle omroepen met de vraag wat ik moest doen om daar terecht te komen. De Tros reageerde met de vraag of ik ’s ochtends een klassieke diva uit haar bed durfde te bellen. Toen ik ja zei, was ik aangenomen. Als documentairemaakster heb ik me flink kunnen uitleven en van wat ik dacht dat mijn zwakte was, namelijk onvoorbereid willen werken, een kracht kunnen maken. Toen ik eens een reportage maakte bij De Nederlandse Opera was daar een autoritaire medewerkster van de omroep waar ik erg tegenop keek. Ze vroeg me hoe ik het aan ging pakken. Ik had geen idee en dacht het verkeerd te doen. Tegenwoordig, op mijn oude dag, blijkt dat ik niet iemand ben van kladblok en schema’s, maar meer van het ruiken, proeven en voelen.
Nu ik er over nadenk, tijdens die eerste banen moest ik me aan regels houden die ik intuïtief niet begreep. Bij die gehandicapte jongeren zag ik ooit een meisje en een jongen zoenen. Dat kon niet want dat betekende seks en kinderen krijgen, wat ze niet mochten. Ik heb ze lekker laten zoenen, omdat ik er liefde in zag. Toch voelde ik me onverantwoordelijk en dacht uit onzekerheid niet geschikt te zijn voor het werk. Nu zou ik snappen dat je pas goed wordt in je vak als je je unieke zelf bent en je niet aan de regels van anderen houdt.”
