Een volle dag

In alle vroegte mag ik een vrouw interviewen die zonder het zelf te weten al sinds jaar en dag een icoon voor mij is. Waarmee ze ooit zorgde voor mijn plechtige inwijding in het een of ander.
Twintig jaar geleden schreef ze het spraakmakende boek: ‘Hulpeloos maar schuldig’.
De theologie van de christelijke orthodoxie, in het bijzonder die van artikel 31 kan tot waanzin leiden. Om de volgende gekmakende cirkelredenering: ‘Je bent tot niets in staat, daar moet je tegen vechten, maar dat kan je niet. Toch moet dat.’
Enzovoort, en wat er verder volgt.
Samen met haar boek werd ook zij zelf door mannenbroeders in slechts een gebaar met de grond gelijk gemaakt. En met name dat ene argument maakte enorme indruk op de vroege twintiger die ik toen was: “Ze is gewoon gek.”
Het is maar een meisje. Ze is hysterisch. De vrouw die Gij ons gegeven hebt.
Dat was mijn initiatie. Op een geheimzinnige manier wist ik: ‘Dit is mijn zuster in de zonde. Ooit gaat mij dit ook overkomen.’
Aldus geschiedde. Op seksistische wijze is mijn pennenvrucht van twintig jaar later in die eigen kring verkracht.
Nu zit ze daar zomaar tegenover me. Haar liefde voor God is stralend.
Haar verdriet om het leed in de wereld is hartverscheurend.
Onze overeenkomsten zijn voor mij te veel om zomaar te bevatten.
Ook haar wereld was opgedeeld in thuis en de kerk. Ook haar vader was lief en haar moeder was koen. Maar in de kerk en op school werd ze gekgemangeld in het zondige besef van een meisje te zijn.
Terwijl mijn tweede gast aan het acclimatiseren is, vertelt ze me na de opname dat ze als psycholoog in een verslavingskliniek in Barneveld werkt.
Die plaatsnaam alleen al brengt iets ouds in me boven. In dat afgepaste dorp heb ik ook lang gewerkt. En ik voel ineens die oude schaamte weer.
Dat ik die vrouw ben die Gij hen gegeven hebt. Ja ja, dat herkent ze! Ze giechelt als een schoolmeisje en trekt in een reflex haar jasje dicht om haar trotse boezem.
Mijn tweede gast is de kersverse baas van de Raad van Kerken. In zijn vorige baan was hij van de Nieuwe Bijbelvertaling. Op onze Vermoedentafel zijn daarom de mooiste uitgaven uitgestald. Ook hij straalt als hij over God praat. Al meerdere malen heb ik de meest aaibare bijbel van het stelletje gestreeld. Een zacht aanvoelend boek met illustraties van tijdgenoten van Vincent van Gogh.
Als we klaar zijn met de opname, zegt hij zacht: “Neem jij die bijbel maar mee.’ Ik ben zo blij en sla het zachte boek open. Precies bij het schilderij dat Zonde heet. Het is van Franz von Stuck. Zonde is een vrouw met borsten.
Hoe wonderlijks zijn Zijn wegen?
Vandaag is er iets afgerond en goedgemaakt.
Dit was een mooie, volle dag. Vol ontferming, genade, schoonheid en ontroering. Ik voel mij dankbaar. Dank U wel.