Het nieuws meldt dat veel mensen onbewust aan angstaanvallen lijden. Dat zou minder onschuldig zijn dan het lijkt, want zulke aanvallen kunnen tot een hardnekkige angststoornis leiden en kom daar maar weer eens van af. In dit item wordt een vrouw aan het woord gelaten die in een auto altijd begint te hyperventileren, zeker als ze niet bij een portier zit en het voertuig flinke vaart maakt. Dan gaat ze zweten en wordt ze misselijk.
Ik ben benieuwd voor hoeveel mensen dat herkenbaar is. Misschien dat niet altijd dezelfde aanleiding –in dit geval de auto- angst veroorzaakt, maar wellicht is die onberedeneerbare paniek voor niemand vreemd.
Zo is een van de meest intellectuele, nuchtere en humoristische mensen die ik ken onder andere bang voor liften. Hij weet daar wel een mooie draai aan te geven door net als de mystica Hadewych te beweren dat claustrofobie een bewijs van onze grootsheid is. Terwijl hij de trap neemt, schalt hij door het trappenhuis:
‘Alle dinghe syn mi te inghe, ick ben so wied.’
Ja ja. Uitslover met klein hartje. Hoewel…misschien hebben hij en Hadewich wel gelijk…
Ik herinner me dat ik het als piepklein kindje Spaans benauwd kreeg van doffe regelmaat en aangeharkte tuinen. Ik was dan ook geen erg goed bezoek, want gruwde zichtbaar van het strakke huishouden van vriendinnetjes: Op zaterdag bonen met spek, net gekochte kleren moesten altijd in de kast blijven tot het nieuwe er af was en om half zes werden de aardappels geschild.
Op de een of andere manier heb ik zo lang ik me kan herinneren een afschuw gevoeld voor schijnbare orde. Alleen wie dood is, is buiten levensgevaar. Heel jong voelde ik al aan m’n ultraverse watertje dat we daar geen doekjes voor het bloeden om moesten winden.
Tegenwoordig probeer ik die afschuw voor orde wat weg te lachen, maar ben me meer dan overbewust dat de alleenstaande buurman iedere zelfde dag van de week om klokslag negen uur in de ochtend luidruchtig een enorme was moet doen.
Een zinnig mens kan bang zijn voor de benauwde ruimte van een lift, ik ben dat voor de engheid van strikte afspraken en regels.
In een krankzinnige poging de onberedeneerbare paniek van me af te schudden, grijp ik een nooit eerder gedragen spijkerbroek, spring in een huurauto, scheur naar een verre stad en ga midden op de dag naar de film. Allemaal dingen die ik nooit doe. Wat als resultaat heeft dat ik binnen de kortste keren totaal gedesorienteerd ben en geen idee meer heb waar ik ophoud en de rest van de wereld begint. Dat komt niet in de laatste plaats door de film. Shutter Island.
Een homeopatisch middel tegen angst. Daar wordt de angst je zo onontkoombaar en meeslepend toegediend dat het alleen maar tot bevrijding leiden kan. Allen die angstig en achterdochtig zijt: trakteer jezelf op een enkeltje Shutter Island.
So wied zijn we. Eng gewoon. Zeker als dat ons meer dan briljant wordt voorgeschoteld door Leonardo DiCaprio. Misschien zijn we inderdaad wel bang voor onze grootsheid. Voor weidsheid.